REM i marzenia senne

Marzenia senne występują nie tylko we śnie REM, ale i podczas zasypiania, budzenia się i snu Non-REM. Można postąpić krok dalej i zadać pytanie: czy sny nie zdarzają się także i na jawie? Gdy ktoś leży z zamkniętymi oczyma, zupełnie oderwany od rzeczywistości, a myśli jego zaczynają się kłębić, może się tak zagubić w rojeniach, że sam nie wie, gdzie się znajduje. Wydaje się, że treść i koloryt marzeń sennych oraz snów na jawie są podobne, w zasadzie nie do odróżnienia. Sterowane od wewnątrz widzenia, podobne do marzeń sennych, występują także w czuwaniu i czasem są źródłem artystycznego natchnienia.

Read More

Powikłania bezsenności

Jeżeli mamy problemy ze snem, i często to jest przyczyną naszego złego samopoczucia, musimy się zastanowić jakie będziemy mieli z takiej bezsenności powikłania. Możemy osłabić nasz organizm na tyle, że nie będzie on już odporny na różne bakterie czy infekcje ze środowiska i szybciej będziemy się przeziębiać i chorować, a nie leczone mogą zagrażać naszemu życiu. Jeżeli sami nie możemy poradzić sobie z bezsennościa, nie krępujmy się i skorzystajmy z pomocy lekarza. Nasze problemy spowodowane np. stresującymi przeżyciami w ciągu dnia czy po prostu nieprzestrzeganiem zasad snu, które bardzo łatwo jest wyleczyć, stosując różną terapię np. wprowadzenie różnego rodzaju metod relaksacyjnych, medytacji, oraz odpowienie wsparcie psychologiczne...

Read More

Pierwsze próby doświadczalnego pozbawienia snu

Pionierskie badania nad skutkami długotrwałej bezsenności przeprowadzili w roku 1896 G. Patrick i J. Gilbert, psycholodzy z uniwersytetu stanu Iowa w Stanach Zjednoczonych. Pierwsza próba trwała 90 godzin, wzięło w niej udział trzech zdrowych, młodych mężczyzn. Nie była to próba jedyna, przeprowadzono po niej jeszcze kilka następnych. Jednym z uczestników był 28-Ietni docent z tego samego uniwersytetu. W ciągu dnia pełnił on normalne zajęcia, w nocy czytał lub zasiadał do gry. W późniejszej fazie doświadczenia musiał nocą być w ciągłym ruchu, na przykład spacerować. Przez cały czas poddawano go testom sprawności umysłowej i pomiarom fizjologicznym. Pierwsza noc minęła bez żadnych kłopotów, ale następnej z trudem walczył ze snem. zwłaszcza o świcie. W drugiej połowie eksperymentu musiał być stale czymś zajęty, gdyż w przeciwnym razie natychmiast zasypiał. Już drugiej nocy miał iluzje, skarżył się, żc podłoga pokryta jest jakąś kleistą substancją lub że nie może chodzić, gdyż wznieca nogami tumany okruchów. Jeszcze później zdawało mu się, że w powietrzu unoszą się kolorowe płatki. Iluzje te zniknęły całkowicie, gdy obudził się ze snu wyrównawczego, który trwał 10,5 godziny. Dwaj pozostali ochotnicy nie mieli wprawdzie iluzji, ale przetrwanie doświadczenia kosztowało ich wiele wysiłku. Oni także po odespaniu eksperymentu czuli się bardzo dobrze.

Read More

Pierwsze kroki elektroencefalografii

Rejestracji czynności bioelektrycznej mózgu z powierzchni głowy dokonał po raz pierwszy Hans Berger, było to w latach dwudziestych naszego stulecia. Berger, wówczas kierownik kliniki dla nerwowo i psychicznie chorych w Jenie, znany był w środowisku lekarskim jako człowiek rzetelny, a jednocześnie ostrożny. Wieczory, wolne od pracy w oddziale, spędzał na próbach zarejestrowania bioprądów mózgowych, posługując się w tym celu bardzo prymitywną według współczesnych pojęć aparaturą: galwanometrem Edelmanna, a później galwanome- trem cewkowym Siemensa. Jako elektrod używał płytek srebrnych, przyklejanych do skóry. Rejestrowana w ten sposób czynność bioelektryczna niewiele się wybijała ponad poziom szumów lichego nastąpią właściwe badania, przebrała się w piżamę i siedzi teraz na wygodnym krześle podczas naklejania elektrod. Małe płytki srebrne w kształcie talerzyka, z przylutowanym cienkim i giętkim przewodem, wypełnia się pastą przewodzącą i umieszcza w określonych miejscach na skórze głowy. Elektrody te służą do rejestracji EEG. Dwie następne elektrody przykleja się pod brodą, celem zarejestrowania bioelektrycznej czynności mięśni felektromiogramu, czyli EMG). Zapis EMG pozwala ocenić napięcie mięśni. Elektrody przytwierdza się także tuż przy zewnętrznych kątach szpar powiekowych, elektrody te służą do rejestracji sygnałów elektrycznych powstających podczas ruchów gałek ocznych jest to tak zwany elektrookulogram (EOG). Jak będzie jeszcze o tym mowa, EOG odgrywa ważną rolę w rozpoznawaniu stadiów snu. Po trzech kwadransach wszystkie elektrody są naklejone i sprawdzone jest ich przyleganie do skóry (oporność). Teraz badana udaje się do przytulnego, dźwiękoszczelnego pomieszczenia i kładzie się do łóżka. Przewody elektrod zostają wetknięte w odpowiednie gniazdka głowicy umieszczonej nad łóżkiem, a połączonej z aparaturą rejestrującą. W ten sposób możemy w sąsiednim pokoju zapisywać EEG przez całą noc. Mimo tylu przewodów Rebeka ma dostateczną swobodę ruchów, może się ułożyć wygodnie, w takiej samej pozycji, jaką zawsze przybiera przed snem. Prowadzący badanie życzy jej dobrej nocy, gasi światło i, po ostatniej kontroli połączeń, uruchamia aparaturę.. Papier zaczyna się przesuwać z dokładnie określoną szybkością (15 mm/s), paski poruszyły się i kreślą krzywe EEG, EMG i EOG. Rozpoczęło się badanie snu.

Read More

Nie jesteśmy odpowiedzialni za nasze sny

Autorem jednego z najsławniejszych senników był Artemidor, żyjący w II w. n.e. Wszystkie późniejsze senniki oparte są na jego dziele. Artemidor tłumaczył przystępnie symbole zawarte we śnie. Na przykład, jeśli się komuś przyśni noga niewolnika, chodzi tu o głowę jego ojca. Z sennika tego można było się dowiedzieć, jaka przyszłość się zapowiada: jeśli komuś przyśnił się delfin w wodzie, jest to pomyślna wróżba, ale delfin na lądzie – to zły znak.

Read More

Następstwa przyjmowania leków nasennych

Dobry środek nasenny powinien poprawiać sen w nocy i nie upośledzać czuwania w dzień. Rzeczywistość najczęściej odbiega od tego ideału. Niedawno przeprowadziliśmy badania nad następstwami przyjmowania przeciętnych dawek różnych powszechnie stosowanych leków nasennych z grupy benzodwuazepiny. Pewien popularny specyfik o długim połowicznym czasie wydalania powodował oszołomienie u 10 z 12 badanych osób działanie to utrzymywało się do południa. Jak stwierdziliśmy, różne preparaty nasenne wywołują obniżenie sprawności w godzinach rannych. Badanym zlecano przepisanie na maszynie w ciągu 20minut tekstu składającego się z bezsensownych słów. Zażycie wieczorem środka nasennego powoduje wzrost ilości błędów w maszynopisie. Również inne testy potwierdzają, że leki nasenne prowadzą do spadku sprawności, utrzymującego się jeszcze następnego dnia. Bywa, że jest to szczegół bez znaczenia, ale jeśli codzienne czynności pacjenta wymagają skupienia uwagi, fakt przyjmowania środków nasennych może być brzemienny w skutki. Często pacjenci nie zdają sobie sprawy z obniżenia sprawności, wywołanego utrzymującym się niewielkim działaniem środków uspokajających, i przeceniają swoje szanse. W Finlandii na przykład w stosunkowo wysokim odsetku wypadków drogowych stwierdzono u kierowców we krwi pochodne benzodwuazepiny. Działanie związków tych utrzymuje się nie tylko w ciągu następnego dnia, ale jeszcze najbliższej nocy. Niedawno wykazaliśmy za pomocą analizy widmowej, że jednorazowa dawka środka nasennego modyfikuje czynność bioelektryczną mózgu jeszcze następnej nocy.

Read More

Detoksykacja alkoholowa na czym polega?

Detoksykacja alkoholowa

czasami dzieje się tak, że nawet jeśli na samym początku nie podejrzewaliśmy to i tak bliska nam osoba będzie mogła mieć problemy z alkoholem. Dlatego tak duże znaczenie ma tutaj nie tylko właściwe podejście,ale również można będzie coś więcej na tym wszystkim skorzystać. Prawda jest taka, że nawet jeśli na samym początku ktoś jest zdania, że dezoksydacja alkoholowa nie jest dla niego, to być może za jakiś czas będzie w stanie całkowicie zmienić swoje zdanie. Przecież wiadomo, że właściwie od nas samych będzie mogło zależeć, jak właściwie będziemy się zapatrywali na kwestie związane ze zmianami w swoim życiu...

Read More

Osrodek leczenia alkoholizmu-od czego zacząć?

Ośrodek leczenia alkoholizmu

wiadomo, że czasy się zmieniają, zmienia się też sposób w jaki się leczy osoby nadużywające alkoholu. Jednocześnie należy mieć na uwadze, że nawet jeśli same początki będą mogły wydawać się trudne, to jednak za jakiś czas można będzie zauważyć pewne różnice. Od czas do czasu można będzie więc zainteresować się możliwościami jakie dają kliniki takie jak właśnie ośrodek leczenia alkoholizmu ponieważ to właśnie w nich można będzie otrzymać profesjonalną pomoc. Nawet w momencie w którym ktoś jest naprawdę w kiepskiej kondycji fizycznej i właściwie nie do końca nadaje się na leczenie to i tak nie wolno odpuszczać...

Read More

Odwyk alkoholowy- na czas wakacji

Odwyk alkoholowy

możliwości wyjścia z nałogów w dużej mierze zależne są od podejścia ze strony pacjenta, a z tym jak wiadomo bywa naprawdę bardzo różnie. Od czasu do czasu można zainteresować się opcjami jakie daje właśnie odwyk alkoholowy a być może mimo początkowych przeciwności to jednak można będzie zupełnie inaczej na pewne sprawy zacząć sobie patrzeć. Nie od dziś wiadomo, że właściwie to my sami decydujemy o tym, jak to wszystko będzie mogło wyglądać. Wiadomo, że co aranjaki czas można zdecydować się na tak zwany przypominający odwyk który również nie będzie pozostawał bez znaczenia dla naszego podejścia do samego picia...

Read More

Najlepsze pozycje do spania

Zazwyczaj kobiety mają bardziej problem z ułożeniem się do snu, niż mężczyźni. Co gorsze, prawie co druga czuje się rano tak, jakby w ogóle nie spała, zmęczona fizycznie i psychicznie, co zwiększa ryzyko zachorowania na takie choroby, jak cukrzyca czy depresja. Dzieje się tak, nie tylko, że śpimy za krótko, ale o jakości naszego snu decyduje też pozycja, w jakiej śpimy. Spanie w niewłaściwej może powodować skurcze mięśni i upośledza krążenie w rezultacie rano wszystko nas boli. Wiele kobiet, które już wcześniej miały jakieś dolegliwości, np. ból pleców, wpadają w błędne koło, a zła pozycja nasila bóle wywołujące bezsenność, która prowadzi do problemów zdrowotnych, a te znów obniżają jakość snu. Aby przerwac takie bezsensowne koło wystarczy zmienić pozycję, w jakiej śpimy...

Read More

Mechanizm działania środków nasennych

Odkrycie nowych leków nasennych przeważnie jest dziełem przypadku, syntezę nowego środka rzadko dotychczas poprzedzały teoretyczne założenia, jest to w ogóle zjawisko w farmakologii typowe. Efekt terapeutyczny i niepożądane objawy podstawowych leków nasennych są dobrze znane, niewiele natomiast wiemy o mechanizmie ich działania. Dzięki niedawnym odkryciom można się jednak spodziewać, że wkrótce więcej będziemy wiedzieć na ten temat. W roku 1977 odkryto jednocześnie w Szwajcarii i w Danii, że benzodwuazepiny wiążą się z określonymi miejscami błony komórkowej neuronów, tak zwanymi receptorami. Odkrycie to wzbudziło wielkie zainteresowanie, a to dlatego, że parę lat wcześniej wykryto w mózgu receptor opiatowy, a następnie opiaty endogenne, endorfiny i enkefaliny. Przypuszcza się na tej podstawie, że muszą też istnieć endogenne benzodwuazepiny, wiążące się z odpowiednim receptorem i spełniające rolę fizjologicznych środków nasennych i uspokajających. Mimo usilnych starań substancji takich nie udało się, jak dotąd, wykryć. Wysiłki te nie są jednak całkowicie bezowocne. Niedawno udało się zsynetyzować związki, które wprawdzie wiążą się z receptorem benzodiazepinowym, nie wykazują jednak żadnego działania biologicznego. Zastosowanie tych tak zwanych antagonistów benzodwuazepin umożliwia szybkie zniesienie działania wielu leków nasennych i uspokajających. Być może pozwolą one ograniczyć efekt nasenny do okresu nocy, za wcześnie jest jednak wyrokować, czy rzeczywiście znajdą one praktyczne zastosowanie.

Read More

Mechanizm działania środków nasennych cz. 2

Dotychczas była mowa wyłącznie o środkach zapisywanych przez lekarzy. Wiele jest jednak różnych specyfików dostępnych bez recepty. Są to gównie preparaty ziołowe, od dawna znane w medycynie ludowej. Największym powodzeniem cieszy się tu kozłek lekarski. Mimo jego popularności niewiele wiadomo o mechanizmie jego działania. Uczony szwajcarski Peter Leathwood zajął się niedawno zagadnieniem nasennego działania kropli Walerianowych. Przebadał on za pomocą podwójnie ślepej próby 128 osób, które otrzymywały albo kapsułki z wyciągiem z kozłka, albo placebo. Działanie leku oceniano na podstawie kwestionariusza. Okazało się, że preparaty kozłka lekarskiego zdaniem badanych skracają latencję i poprawiają jakość snu. Działanie to jest wyraźniejsze w przypadku bezsenności. Nie stwierdzano objawów ubocznych następnego dma. Jest to dotychczas jedyne doniesienie naukowe na ten temat: potwierdziło ono nasenne działanie tego preparatu. Celowe wydają się dalsze badania, zwłaszcza nad ustaleniem skutecznych dawek i wyizolowaniem substancji czynnych. Staramy się obecnie rozwiązać tę sprawę wspólnie z farmaceutką Gizelą Balderer.

Read More

Koszmar senny

Kiedy ktoś nas goni, ale nie możemy przed nim uciec, zbiegamy po krętych schodach, które zdają się nam nie mieć końca, a gdy jesteśmy już przy drzwiach, nagle wpadamy na podejrzanego typa…Budzimy się wtedy cali zlani potem, krzyczymy lub płaczemy.. Ufff na szczęście był to tylko koszmar senny. Koszmary senne to inna odmiana marzeń sennych, pojawiających się w fazie snu Rem. Ich tematyką są sytuacje zagrażające naszemu życiu czy bezpieczeństwu. Gdy następuje kulminacyjny moment, większość nas budzi się z przerażeniem. Takie koszmary senne pojawiają się zarówno u dzieci jak i u dorosłych, przy czym zdecydowanie częściej problem dotyka osób dojrzałych wiekiem. U dzieci koszmary nocne występują zazwyczaj wówczas, gdy przeżywają one silne emocje np. w przedszkolu czy w szkole...

Read More